Eigen regie of Eigen regie? What’s in a name?

In ons advieswerk loop ik regelmatig aan tegen het feit dat veel relaties het ‘eigen regie model’ als term noemen om een model van arbodienstverlening te beschrijven, maar eigenlijk meer een ‘mentaliteit’ bedoelen. En hoewel er veel overlap is, is er ook wel degelijk een verschil. Het ‘eigen regie model’ is in de jaren ‘90 en 2000 ontstaan vanuit veranderende wetgeving en is een term die een arbodienstverleningsmodel aanduidt. Dit model beschrijft een beleidsmatige manier waarop een bedrijf de arbodienstverlening kan organiseren en heeft twee kenmerken:

1) De organisatie heeft regie op de processen die gaan lopen bij verzuimbegeleiding en is hierin dus niet afhankelijk van externe dienstverleners;

2) De organisatie belegt de verantwoordelijkheid voor verzuimbegeleiding (regie) bij de direct leidinggevende.

Als ik relaties spreek over het eigen regie model, heb ik het idee dat vaak verwezen wordt naar een bepaalde houding van leidinggevenden in verzuimmanagement, waarin zij zelf met de medewerker in gesprek gaan over verzuim, en waarbij medewerkers zelf verantwoordelijkheid nemen voor hun inzetbaarheid. Deze vorm van eigen regie noem ik hier maar even de eigen regie mentaliteit. Dus, wat gebeurt er nu? Veel relaties denken dat hun organisatie volgens het eigen regie model werkt, terwijl eigenlijk alleen sprake is van de eigen regie mentaliteit. In de praktijk blijkt namelijk dat vaak niet wordt voldaan aan punt 1 van het eigen regie model. In andere woorden: veelal is er geen sprake van regie op processturing. Bijvoorbeeld wanneer de arbodienst de leidinggevende nog ontzorgt door spreekuurplanning over te nemen of vervolgafspraken te plannen. Ook komt het voor dat de afdeling HR plannen van aanpak schrijft met de medewerker of de poortwachter termijnen in de gaten houdt. Allemaal factoren die ervoor zorgen dat de leidinggevende – zelfs als hij officieel casemanager is – geen regie voert op het proces. Als je als organisatie nadenkt over de invoering van het eigen regie model, ga dan bij je zelf na wat je precies bedoelt. Bedoel je organisatorische eigen regie waarbij de organisatie zelf beslist van welke kerndeskundigen gebruik wordt gemaakt, hoe de processen lopen en waarbij de leidinggevende op alle fronten regiehouder is? Of bedoel je meer een eigen regie mentaliteit waarbij medewerkers verantwoordelijkheid pakken voor hun eigen leven en hun inzetbaarheid, en dit ook tot uiting komt in leidinggevenden die hen op deze verantwoordelijkheid kunnen aanspreken. Als u alleen dit laatste bedoelt, is het de vraag of dit bereikt kan worden met het inkopen van een nieuwe arbodienst. Dit is namelijk veel meer een interne aangelegenheid. Overigens ben ik ervan overtuigd dat het eigen regie model niet kan zonder de eigen regie mentaliteit, maar voor correcte begripsvorming en een juiste uitvraag richting de arbomarkt is het van belang om te beseffen dat er een verschil is. In de volgende blog behandel ik een gerelateerd semantisch vraagstuk. Het verschil tussen het gedragsmodel en het eigen regiemodel en met name: kan het een zonder het ander?

Albertine Vermeer